قانون جدید مالیات ازدواج

مفهوم «قانون جدید مالیات ازدواج» که این روزها بسیار به گوش می رسد، در واقع به «طرح پیشنهادی مالیات مهریه» اشاره دارد که هدف آن وضع مالیات بر مهریه های بیش از یک سقف مشخص است. این طرح هنوز مصوب نشده و در مراحل بررسی قرار دارد و در حال حاضر، مهریه بر اساس ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم از پرداخت مالیات معاف است. این مقاله به بررسی جامع ابعاد این طرح پیشنهادی، از جمله دلایل مطرح شدن، جزئیات، نرخ های مالیاتی و دیدگاه های مختلف پیرامون آن می پردازد تا ابهامات موجود در این زمینه را شفاف سازد.

مهریه، به عنوان یکی از مهم ترین ارکان مالی در عقد نکاح، همواره جایگاه ویژه ای در فرهنگ و قوانین حقوقی ایران داشته است. این حق مالی که به محض انعقاد عقد به مالکیت زن درمی آید، در طول سالیان متمادی با چالش ها و بحث های متعددی، به ویژه در زمینه وصول و آثار اجتماعی آن، مواجه بوده است. افزایش پرونده های قضایی مربوط به مهریه و مسائل ناشی از آن، ضرورت بازنگری در برخی جنبه های مربوط به آن را مطرح ساخته است. در این میان، طرحی تحت عنوان «قانون جدید مالیات ازدواج» یا به عبارت دقیق تر «مالیات مهریه»، به منظور کاهش مهریه های سنگین و ایجاد توازن در روابط مالی زوجین، به مجلس ارائه شده است. در ادامه این مقاله، به تفصیل به بررسی وضعیت فعلی معافیت مالیاتی مهریه، جزئیات طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه، نحوه محاسبه و زمان پرداخت آن، و همچنین دیدگاه های موافقان و مخالفان این طرح خواهیم پرداخت تا ابعاد گوناگون این موضوع مهم حقوقی و اجتماعی روشن شود.

وضعیت کنونی مالیات بر مهریه: معافیت قانونی

در نظام حقوقی و مالیاتی فعلی ایران، مهریه، چه به صورت منقول و چه غیرمنقول، از پرداخت مالیات معاف است. این معافیت ریشه های قانونی محکمی دارد که در ادامه به تشریح آن می پردازیم و سپس به تفاوت های اساسی آن با سایر انواع مالیات های مرتبط با دارایی ها اشاره خواهیم کرد.

ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم و اصل معافیت مهریه

اصل معافیت مالیاتی مهریه به صراحت در ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم کشور قید شده است. این ماده قانونی به وضوح بیان می دارد: جهیزیه منقول و مهریه، اعم از منقول و غیرمنقول از پرداخت مالیات معاف است. این بدان معناست که صرف دریافت مهریه توسط زن، فارغ از نوع آن (سکه، وجه نقد، ملک، خودرو و غیره)، مشمول هیچ گونه مالیاتی نمی شود. این حکم، یک قاعده کلی و حاکم بر نظام مالیاتی کشور در خصوص مهریه است و تا پیش از تصویب و اجرایی شدن هرگونه قانون جدیدی، به قوت خود باقی است.

بنابراین، برای مثال، اگر مهریه زنی ۱۰۰ سکه تمام بهار آزادی باشد، در زمان عقد یا حتی در زمان مطالبه و دریافت این سکه ها، هیچ مالیاتی به عنوان مالیات مهریه از او دریافت نخواهد شد. همین امر در مورد اموالی مانند خانه یا خودرو که به عنوان مهریه تعیین شده اند نیز صادق است. این معافیت، مهریه را از سایر نقل و انتقالات مالی متمایز می سازد و به نوعی به عنوان یک حق مالی ویژه در نظر گرفته می شود.

تمایز میان مالیات بر مهریه و مالیات بر معاملات دارایی ها

با وجود معافیت مالیاتی مهریه، لازم است تفاوتی اساسی میان مالیات بر اصل مهریه و مالیات بر معاملات دارایی هایی که ممکن است در قالب مهریه دریافت شده باشند قائل شویم. این تمایز برای جلوگیری از هرگونه سوءتفاهم و ابهام ضروری است.

• مالیات سکه مهریه (در صورت فروش): اگر مهریه به صورت سکه باشد و زن پس از دریافت آن، اقدام به خرید و فروش این سکه ها در بازار کند، سود حاصل از این معاملات ممکن است مشمول مالیات بر عایدی سرمایه یا همان مالیات سکه شود. این مالیات، ارتباطی با اصل مهریه ندارد، بلکه بر درآمد حاصل از فعالیت اقتصادی (خرید و فروش) تعلق می گیرد. به عبارت دیگر، مالیات بر سود حاصل از فروش سکه هاست، نه بر دریافت اصل سکه به عنوان مهریه.

• مالیات نقل و انتقال اموال غیرمنقول: مشابه سکه، اگر مهریه شامل اموال غیرمنقول (مانند ملک یا خودرو) باشد، دریافت آن به عنوان مهریه مالیاتی ندارد. اما اگر زن پس از تملک این اموال، اقدام به فروش یا انتقال مالکیت آن ها به شخص ثالث کند، مالیات های مربوط به نقل و انتقال دارایی (مانند مالیات بر نقل و انتقال ملک یا خودرو) طبق قوانین مربوطه محاسبه و اخذ خواهد شد. این نیز مانند مورد سکه، مالیات بر معامله دارایی است و نه بر اصل مهریه.

بنابراین، نکته کلیدی این است که در حال حاضر هیچ مالیاتی به عنوان مالیات بر مهریه دریافت نمی شود و تمامی مالیات هایی که ممکن است به نوعی با دارایی های دریافت شده به عنوان مهریه مرتبط باشند، مربوط به معاملات ثانویه و سود حاصل از آن هاست و نه به اصل حق مهریه.

طرح پیشنهادی مالیات مهریه (۱۴۰۴): چرا و چگونه؟

موضوع «قانون جدید مالیات ازدواج» که در واقع همان طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه است، از سالیان اخیر به ویژه با افزایش قیمت سکه و تشدید مسائل مربوط به مهریه های سنگین، در محافل حقوقی و اجتماعی مطرح شده است. این طرح با اهداف مشخصی به مجلس ارائه شده و در مراحل اولیه قانون گذاری قرار دارد.

ریشه ها و اهداف طرح: کاهش مهریه های سنگین و پرونده های قضایی

طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه ریشه های عمیقی در مسائل اجتماعی و حقوقی سال های اخیر دارد. برخی از مهم ترین دلایل و اهدافی که برای این طرح از سوی موافقان آن ذکر شده است، شامل موارد زیر می شود:

1. کاهش پرونده های قضایی: افزایش بی رویه پرونده های مربوط به مهریه در دستگاه قضایی، بار سنگینی را بر دوش محاکم و قضات گذاشته است. این پرونده ها نه تنها زمان بر هستند، بلکه به دلیل حجم بالای آن ها، رسیدگی به سایر دعاوی را نیز با کندی مواجه می کنند.

2. جلوگیری از زندانی شدن مردان: یکی از تبعات ناگوار مهریه های سنگین، ناتوانی مردان در پرداخت آن و در نتیجه، زندانی شدن آن ها است. این مسئله علاوه بر آثار منفی اجتماعی و خانوادگی، هزینه هایی را نیز برای دولت و زندان ها به همراه دارد. طرح مالیات مهریه می تواند به عنوان یک عامل بازدارنده برای تعیین مهریه های بسیار بالا عمل کرده و از این پیامدها جلوگیری کند.

3. تشویق به مهریه های متعادل: هدف دیگر این طرح، تشویق زوجین به تعیین مهریه های معقول و منطقی است که با توانایی های مالی مرد سازگاری بیشتری داشته باشد. مهریه های سنگین در بسیاری از موارد صرفاً جنبه صوری داشته و نه تنها پشتوانه واقعی برای زن محسوب نمی شوند، بلکه خود منبع اختلاف و تنش در زندگی زناشویی می گردند.

4. حمایت از استحکام خانواده: برخی معتقدند که با کاهش مهریه های سنگین، روابط زوجین بر پایه عشق و احترام متقابل استوارتر شده و از انگیزه های مالی در ازدواج یا طلاق کاسته می شود. این امر می تواند به استحکام بیشتر نهاد خانواده کمک کند.

فرآیند قانون گذاری و جایگاه طرح

نام رسمی طرح مورد بحث، «طرح اصلاح قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی و مهریه» است. این طرح در حال حاضر، صرفاً یک پیشنهاد است که در مراحل اولیه قانون گذاری در مجلس شورای اسلامی قرار دارد. لازم به ذکر است که فرآیند تصویب یک قانون در ایران شامل مراحل متعددی است:

1. ارائه طرح یا لایحه: طرح توسط نمایندگان مجلس و لایحه توسط دولت ارائه می شود.

2. بررسی در کمیسیون های تخصصی: طرح ابتدا در کمیسیون های مربوطه (مانند کمیسیون حقوقی و قضایی) مورد بحث و بررسی قرار می گیرد و ممکن است تغییراتی در آن اعمال شود.

3. تصویب در صحن علنی مجلس: پس از تایید کمیسیون، طرح در صحن علنی مجلس به رای نمایندگان گذاشته می شود. این مرحله ممکن است شامل بحث ها و اصلاحات مجددی باشد.

4. تایید شورای نگهبان: در صورت تصویب در مجلس، طرح برای بررسی از نظر عدم مغایرت با شرع و قانون اساسی به شورای نگهبان ارسال می شود. شورای نگهبان می تواند آن را تایید، رد یا برای اصلاح به مجلس بازگرداند.

5. ابلاغ و اجرا: پس از تایید نهایی توسط شورای نگهبان، قانون برای اجرا به دولت ابلاغ و پس از انتشار در روزنامه رسمی، لازم الاجرا می شود.

با توجه به این مراحل، تأکید می شود که «طرح پیشنهادی مالیات مهریه» هنوز به مرحله تصویب نهایی و اجرا نرسیده است و احتمال تغییرات در مفاد آن نیز وجود دارد. بنابراین، هرگونه نگرانی یا تصمیم گیری بر اساس اطلاعات غیررسمی، می تواند موجب سردرگمی شود.

موافقان طرح و استدلال های آن ها

موافقان طرح مالیات مهریه، استدلال های مختلفی را برای حمایت از آن ارائه می دهند که عمدتاً بر پایه حل مشکلات اجتماعی و حقوقی موجود استوار است. از جمله مهم ترین این استدلال ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• کاهش آمار زندانیان مهریه: این طرح می تواند با کاهش تمایل به تعیین مهریه های بسیار بالا، از زندانی شدن مردان به دلیل ناتوانی در پرداخت مهریه جلوگیری کند، که این امر به نفع خانواده ها و جامعه است.

• مبارزه با مهریه های صوری: بسیاری از مهریه های سنگین، تنها جنبه صوری دارند و در عمل، زن نیز قصد وصول آن ها را ندارد. این امر منجر به ایجاد یک تعهد غیرواقعی و ابهام در روابط می شود. مالیات مهریه می تواند به واقعی تر شدن مهریه ها کمک کند.

• تشویق به ازدواج های پایدارتر: با کاهش جنبه مالی مهریه به عنوان یک اهرم، ازدواج ها ممکن است بر پایه های محکم تری از عشق و تفاهم بنا شوند و پایداری خانواده ها افزایش یابد.

• تأثیر مثبت بر بودجه دولت: در صورت تصویب و اجرای این طرح، مبالغ حاصل از مالیات می تواند به صندوق های حمایتی ازدواج و جوانان واریز شود و در جهت تسهیل ازدواج برای نیازمندان یا ارائه تسهیلات حمایتی دیگر به کار گرفته شود.

• تأیید از سوی برخی مراجع دینی: برخی از مراجع دینی نیز بر این باورند که اگرچه مهریه یک حق شرعی است، اما تعیین مهریه های بسیار سنگین و غیرقابل وصول، نه تنها مورد تأیید شرع نیست، بلکه می تواند موجب فساد و مشکلات اجتماعی شود.

طرح پیشنهادی مالیات مهریه، پاسخی به چالش های اجتماعی و حقوقی ناشی از مهریه های سنگین است و با هدف کاهش پرونده های قضایی و زندانیان مهریه به مجلس ارائه شده، اما هنوز در مرحله طرح قرار دارد و به تصویب نهایی نرسیده است.

جزئیات طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه: نرخ ها و نحوه اجرا

در صورت تصویب طرح پیشنهادی، مالیات مهریه به صورت پلکانی و با نرخ های مشخصی محاسبه خواهد شد. این بخش به تشریح جزئیات نرخ ها، نحوه محاسبه، مسئولیت پرداخت و زمان آن می پردازد.

جدول پلکانی نرخ مالیات مهریه

یکی از مهم ترین بخش های طرح پیشنهادی، تعیین نرخ مالیات بر اساس تعداد سکه است که به صورت پلکانی اعمال می شود. این جدول به منظور تشویق به تعیین مهریه های متعادل تر و اعمال بار مالی بیشتر بر مهریه های سنگین طراحی شده است:

تعداد سکه (تمام بهار آزادی یا معادل آن)	میزان مالیات (از ارزش کل مهریه)
تا ۱۴ سکه	معاف از مالیات
۱۵ تا ۱۰۰ سکه	۱.۱ درصد
۱۰۱ تا ۲۰۰ سکه	۲ درصد
بیش از ۲۰۰ سکه	۱۵ درصد

همانطور که مشاهده می شود، تعیین مهریه تا سقف ۱۴ سکه به طور کامل از مالیات معاف است. این سقف، احتمالاً با هدف حمایت از ازدواج های آسان و تشویق به مهریه های عرفی تعیین شده است. اما با افزایش تعداد سکه، نرخ مالیات نیز به صورت تصاعدی افزایش می یابد تا به عنوان یک عامل بازدارنده عمل کند.

نحوه محاسبه مالیات مهریه با مثال های کاربردی

محاسبه مالیات مهریه بر اساس فرمول ساده ای انجام می شود که ارزش روز سکه و نرخ مالیات مربوط به پله تعداد سکه را در نظر می گیرد. فرمول کلی به شرح زیر است:

مالیات مهریه = نرخ مالیات × (تعداد سکه × ارزش روز هر سکه)

برای روشن شدن نحوه محاسبه، به چند مثال کاربردی می پردازیم (با فرض ثابت بودن ارزش هر سکه تمام بهار آزادی در زمان محاسبه، مثلاً 40,000,000 تومان):

• مثال ۱ (مهریه پایین): فرض کنید مهریه توافق شده 50 سکه است.

  بر اساس جدول، برای 50 سکه، نرخ مالیات 1.1 درصد است.

  ارزش کل مهریه = 50 سکه × 40,000,000 تومان/سکه = 2,000,000,000 تومان

  مالیات مهریه = 1.1% × 2,000,000,000 تومان = 22,000,000 تومان

• مثال ۲ (مهریه متوسط): فرض کنید مهریه توافق شده 150 سکه است.

  بر اساس جدول، برای 150 سکه (در پله 101 تا 200 سکه)، نرخ مالیات 2 درصد است.

  ارزش کل مهریه = 150 سکه × 40,000,000 تومان/سکه = 6,000,000,000 تومان

  مالیات مهریه = 2% × 6,000,000,000 تومان = 120,000,000 تومان

• مثال ۳ (مهریه سنگین): فرض کنید مهریه توافق شده 300 سکه است.

  بر اساس جدول، برای بیش از 200 سکه، نرخ مالیات 15 درصد است.

  ارزش کل مهریه = 300 سکه × 40,000,000 تومان/سکه = 12,000,000,000 تومان

  مالیات مهریه = 15% × 12,000,000,000 تومان = 1,800,000,000 تومان

همانطور که ملاحظه می شود، با افزایش تعداد سکه ها، مبلغ مالیات به صورت چشمگیری افزایش می یابد که می تواند تأثیر قابل توجهی بر تصمیم گیری زوجین در تعیین میزان مهریه داشته باشد.

مسئولیت پرداخت مالیات مهریه: بر عهده کیست؟

یکی از سوالات کلیدی پیرامون این طرح پیشنهادی، مسئولیت پرداخت مالیات مهریه است. بر اساس مفاد طرح، این مسئولیت به صورت مشترک و مساوی (50-50) بر عهده زوجین (زن و مرد) قرار خواهد گرفت. این رویکرد دلایل خاص خود را دارد:

• ایجاد عدالت و مشارکت: تقسیم مسئولیت پرداخت مالیات بین هر دو طرف، با این ایده صورت می گیرد که تعیین مهریه یک توافق مشترک است و هر دو طرف در میزان آن نقش دارند. بنابراین، بار مالی ناشی از این توافق نیز باید به صورت مشترک تحمل شود.

• بازدارندگی برای هر دو خانواده: وقتی هر دو خانواده (عروس و داماد) متوجه فشار مالی ناشی از مالیات بر مهریه شوند، این امر می تواند آن ها را تشویق کند که در تعیین مهریه سنگین تجدیدنظر کرده و به توافقی معقول تر دست یابند. اگر تنها یک طرف مسئول پرداخت بود، ممکن بود طرف دیگر تمایلی به کاهش مهریه نداشته باشد.

این تقسیم مسئولیت نشان دهنده تلاش قانون گذار برای ایجاد توازن و مشارکت بیشتر در فرآیند تعیین مهریه است.

زمان و شیوه پرداخت مالیات مهریه

طبق طرح پیشنهادی، زمان پرداخت مالیات مهریه، هنگام ثبت عقدنامه در دفاتر اسناد رسمی تعیین شده است. این بدان معناست که زوجین موظف خواهند بود همزمان با ثبت ازدواج و پیش از دریافت سند ازدواج، مالیات متعلقه را پرداخت کنند.

• الزام برای دریافت سند ازدواج: طرح پیش بینی می کند که دریافت سند ازدواج منوط به پرداخت مالیات مهریه خواهد بود. عدم پرداخت مالیات، منجر به عدم صدور سند ازدواج یا رونوشت آن خواهد شد و این امر می تواند تبعات حقوقی منفی برای زوجین داشته باشد، از جمله عدم امکان مطالبه مهریه از طریق مراجع رسمی یا طرح دعاوی خانواده.

• پرداخت یکجا: حتی در صورتی که مهریه به صورت اقساطی یا عندالاستطاعه تعیین شده باشد، مالیات مربوط به آن به صورت یکجا و در زمان عقد باید پرداخت شود. این موضوع نشان می دهد که هدف اصلی، کنترل و کاهش مهریه های سنگین در همان ابتدای زندگی مشترک است.

این سازوکار پرداخت، تضمین می کند که طرح در صورت تصویب، از همان ابتدا و به صورت مؤثر، بر تصمیمات زوجین تأثیرگذار خواهد بود.

ابهامات و تفکیک مفاهیم مالیاتی مرتبط با مهریه

پیرامون بحث مالیات مهریه، ابهامات و سوالات متعددی مطرح می شود که نیاز به شفاف سازی دارد. در این بخش، به تفکیک مفاهیم مشابه و ارائه پاسخ به برخی پرسش های رایج می پردازیم.

تفاوت حق ثبت مهریه با مالیات مهریه

بسیاری از افراد به اشتباه حق ثبت مهریه را با مالیات مهریه یکی می دانند، در حالی که این دو مفهوم تفاوت های ماهوی دارند:

• حق ثبت مهریه: این مبلغ هزینه ای است که برای انجام خدمات ثبتی و اداری به دفاتر ثبت ازدواج و طلاق (محضر) پرداخت می شود. حق ثبت، بابت زحمات و خدماتی است که دفترخانه برای ثبت رسمی عقدنامه و مهریه ارائه می دهد و جزو درآمدهای دفترخانه محسوب می شود. مبلغ آن نیز معمولاً بر اساس تعرفه های مصوب و متناسب با مبلغ مهریه تعیین می گردد، اما ماهیت آن از نوع عوارض خدماتی است.

• مالیات مهریه: در مقابل، مالیات مهریه (در صورت تصویب طرح پیشنهادی) مبلغی است که به دولت پرداخت می شود و جزو درآمدهای عمومی دولت به شمار می رود. هدف از آن نیز، نه پوشش هزینه های خدماتی، بلکه تحقق اهداف سیاست گذاری عمومی (مانند کاهش مهریه های سنگین) و تأمین مالی برای بودجه عمومی یا صندوق های خاص است.

با وجود اینکه هر دو در زمان عقد و در دفاتر رسمی پرداخت می شوند، اما ماهیت و مقصد پرداخت آن ها کاملاً متفاوت است.

مهریه های گذشته: عطف به ماسبق شدن قانون

یکی از دغدغه های اصلی زوجینی که پیش از مطرح شدن این طرح ازدواج کرده اند، این است که آیا مهریه های گذشته نیز مشمول این قانون می شوند؟

پاسخ بر اساس یکی از اصول بنیادین حقوقی، یعنی اصل عطف به ماسبق نشدن قوانین، خیر است. به این معنا که قوانین جدید، مگر در موارد استثنایی و با تصریح قانون گذار، بر وقایع و روابط حقوقی گذشته تأثیری ندارند. بنابراین، مهریه هایی که پیش از تصویب نهایی و اجرایی شدن «قانون جدید مالیات ازدواج» در سند ازدواج ثبت شده اند، مشمول این مالیات نخواهند شد. این قانون تنها برای ازدواج هایی که پس از لازم الاجرا شدن آن صورت می گیرد، قابل اعمال خواهد بود. این اصل، امنیت حقوقی را تضمین کرده و از بی نظمی در روابط حقوقی جلوگیری می کند.

تمایز مالیات مهریه و مالیات بر سکه (در صورت فروش)

برای بار دیگر تأکید می شود که «مالیات مهریه» و «مالیات بر سکه» دو مفهوم کاملاً مجزا هستند:

• مالیات مهریه: (در صورت تصویب) بر اصل مهریه و در زمان ثبت عقد و بر اساس نرخ های پلکانی تعداد سکه تعلق می گیرد و هدف آن سیاست گذاری اجتماعی است.

• مالیات بر سکه (در صورت فروش): بر معامله و سود حاصل از فروش سکه (چه سکه های مهریه و چه سکه هایی که از طرق دیگر خریداری شده اند) تعلق می گیرد. این مالیات از نوع مالیات بر درآمد یا عایدی سرمایه است و ربطی به ماهیت مهریه ندارد. اگر زنی سکه های مهریه خود را بفروشد و از این فروش سودی کسب کند، ممکن است مشمول مالیات بر سود حاصل از فروش سکه شود، نه مالیات بر اصل مهریه.

این تفکیک اهمیت بسیاری دارد تا مخاطبان دچار اشتباه در تفسیر قوانین نشوند.

بررسی دیدگاه های مخالفان و چشم انداز آینده

همانند هر طرح پیشنهادی دیگری که تأثیرات گسترده ای بر جامعه دارد، طرح مالیات مهریه نیز با مخالفت ها و انتقاداتی روبرو است. بررسی این دیدگاه ها و چشم انداز آینده طرح، به درک جامع تری از موضوع کمک می کند.

استدلال های مخالفان طرح: پشتوانه مالی و اجتماعی زنان

مخالفان طرح مالیات مهریه استدلال های خود را عمدتاً بر اساس جایگاه مهریه به عنوان یک پشتوانه حیاتی برای زنان در جامعه ایران مطرح می کنند. از جمله مهم ترین این استدلال ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• پشتوانه مالی و اجتماعی زنان: در جامعه ای که زنان ممکن است از امنیت شغلی، استقلال مالی کافی یا حق طلاق برابر برخوردار نباشند، مهریه به عنوان یک پشتوانه مالی و اجتماعی مهم برای آن ها عمل می کند. کاهش این پشتوانه یا اعمال مالیات بر آن، می تواند موقعیت زنان را در صورت بروز مشکلات خانوادگی و طلاق تضعیف کند.

• کاهش قدرت چانه زنی زنان: در شرایطی که زنان برای احقاق حقوق خود در زمان طلاق (مانند حق طلاق، حضانت فرزندان یا نفقه) ممکن است نیاز به اهرم هایی داشته باشند، مهریه یکی از این اهرم ها محسوب می شود. اعمال مالیات می تواند این قدرت چانه زنی را کاهش دهد.

• احتمال افزایش ازدواج های غیررسمی: برخی معتقدند که وضع مالیات بر مهریه ممکن است منجر به افزایش ازدواج های غیررسمی یا ثبت مهریه های کمتر از حد واقعی شود تا زوجین از پرداخت مالیات فرار کنند. این امر می تواند به تبعات حقوقی و اجتماعی ناخواسته دیگری منجر شود.

• چالش های اقتصادی برای شروع زندگی: در شرایطی که زوجین جوان خود با مشکلات اقتصادی برای شروع زندگی مواجه هستند، تحمیل بار مالی جدید (حتی اگر مشترک باشد) در قالب مالیات مهریه، می تواند به جای تسهیل، مانعی بر سر راه ازدواج باشد.

این دیدگاه ها بر لزوم حفظ حقوق زنان و در نظر گرفتن تمامی ابعاد اجتماعی و اقتصادی در فرآیند قانون گذاری تأکید دارند.

آینده طرح قانون جدید مالیات ازدواج

با توجه به اینکه طرح مالیات مهریه هنوز در مراحل اولیه قانون گذاری قرار دارد، پیش بینی دقیق آینده آن دشوار است. احتمالاً این طرح با بحث ها و اصلاحات زیادی در مجلس و شورای نگهبان روبرو خواهد شد. سناریوهای مختلفی برای آینده آن قابل تصور است:

1. تصویب با تغییرات: ممکن است طرح با اعمال تغییرات و اصلاحات اساسی، به منظور رفع برخی از نگرانی ها و انتقادات، به تصویب نهایی برسد.

2. عدم تصویب: با توجه به حساسیت موضوع و مخالفت های موجود، احتمال عدم تصویب طرح نیز وجود دارد.

3. تأخیر در فرآیند: ممکن است فرآیند بررسی و تصویب این طرح به دلیل اولویت بندی سایر مسائل یا نیاز به بررسی های بیشتر، طولانی شود.

نقش نهادهای مختلف از جمله مجلس، شورای نگهبان، دولت و حتی افکار عمومی در تعیین سرنوشت این طرح بسیار حائز اهمیت است. آنچه مسلم است، این است که هرگونه تصمیم گیری در این زمینه، نیازمند بررسی های کارشناسی دقیق و جامع از تمامی ابعاد حقوقی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی است.

توصیه های حقوقی و اجتماعی برای زوجین

در شرایطی که موضوع مالیات مهریه هنوز در هاله ای از ابهام قرار دارد، برای زوجین، خانواده ها و افراد علاقه مند به مسائل حقوقی و مالی، توصیه های زیر می تواند مفید باشد:

• پیگیری اخبار موثق: همواره اخبار مربوط به این طرح را از مراجع رسمی و خبرگزاری های معتبر پیگیری کنید و از شایعات و اطلاعات غیررسمی پرهیز نمایید.

• مشاوره با وکیل یا مشاور حقوقی: پیش از هرگونه تصمیم گیری در خصوص تعیین مهریه یا ابهامات حقوقی مرتبط، حتماً با یک وکیل یا مشاور حقوقی متخصص در امور خانواده مشورت کنید. آن ها می توانند اطلاعات دقیق و به روز را ارائه داده و شما را در تصمیم گیری آگاهانه یاری رسانند.

• اهمیت آگاهی و تصمیم گیری آگاهانه: آگاهی کامل از حقوق و تکالیف مرتبط با مهریه، چه بر اساس قوانین فعلی و چه طرح های احتمالی آینده، برای هر دو طرف (زن و مرد) ضروری است. تصمیم گیری آگاهانه در این زمینه، می تواند از بروز مشکلات آتی جلوگیری کند.

نتیجه گیری

مفهوم «قانون جدید مالیات ازدواج» که به طرح پیشنهادی مالیات مهریه اشاره دارد، موضوعی است که در سال های اخیر در جامعه و محافل حقوقی ایران مطرح شده و به دلیل پیامدهای اجتماعی و حقوقی گسترده، مورد توجه بسیاری از افراد قرار گرفته است. همانطور که در این مقاله به تفصیل بیان شد، در حال حاضر و بر اساس ماده ۱۴۴ قانون مالیات های مستقیم، اصل مهریه به طور کامل از پرداخت مالیات معاف است و مالیات هایی که ممکن است به برخی دارایی های مهریه (مانند سکه یا ملک) تعلق گیرد، مربوط به معاملات ثانویه و سود حاصل از آن هاست، نه دریافت اصل مهریه.

با این حال، طرح پیشنهادی مالیات بر مهریه که در مراحل اولیه قانون گذاری در مجلس قرار دارد، به دنبال وضع مالیات پلکانی بر مهریه های بیش از ۱۴ سکه است. این طرح با اهدافی چون کاهش پرونده های قضایی، جلوگیری از زندانی شدن مردان و تشویق به مهریه های متعادل مطرح شده است. طبق جزئیات این طرح، مالیات به صورت پلکانی از ۱.۱ درصد تا ۱۵ درصد از ارزش کل مهریه محاسبه شده و مسئولیت پرداخت آن به صورت مشترک و مساوی بر عهده زوجین قرار خواهد گرفت. زمان پرداخت این مالیات نیز در صورت تصویب، همزمان با ثبت عقدنامه در دفاتر اسناد رسمی خواهد بود.

دیدگاه های موافق و مخالف حول این طرح، ابعاد مختلف موضوع را نمایان می سازد. موافقان، آن را راه حلی برای معضلات اجتماعی مهریه های سنگین می دانند، در حالی که مخالفان، مهریه را پشتوانه مالی و اجتماعی زنان تلقی کرده و نگران کاهش قدرت چانه زنی و موقعیت زنان در جامعه هستند. آنچه مسلم است، این است که این طرح هنوز به تصویب نهایی نرسیده و احتمال تغییرات در آن وجود دارد. لذا، توصیه می شود زوجین و علاقه مندان به این موضوع، اخبار را از مراجع رسمی پیگیری کرده و برای تصمیم گیری های مهم حقوقی، حتماً با وکلای مجرب مشورت کنند تا با آگاهی کامل در مورد آینده مالی و حقوقی خود تصمیم گیری نمایند.

برای دریافت مشاوره حقوقی تخصصی در زمینه مهریه و قوانین ازدواج، با ما تماس بگیرید.